Make your own free website on Tripod.com

انرژی هسته ای در ایران 2006/02


-

ذخایر نفتی, گازی و اورانیوم در ایران و جهان

-

نیروگاههای هسته ای و میزان تولید برق در دنیا

-

آیا تولید انرژی هسته ای در ایران اقتصادی است؟

-

آیا صنعت تولید انرژی هسته ای یک صنعت مادر بشمار می رود؟

-

استفاده از تشعشعات هسته ای در پزشکی و کشاورزی

-

چرا برخی از کشورها از انرژی هسته ای استفاده برده یا می برند؟

-

مشکل آلودگی هوا

-

انرژی و سوخت آینده چیست؟

-

چگونه جمهوری اسلامی به اطلاعات و تاسیسات غنی سازی اورانیوم دست یافت؟

-

خطرات انرژی هسته ای

-

چرا جمهوری اسلامی بدنبال صنعت هسته ای است؟

-

جمع بندی


پیشگفتار

با توجه به محدود بودن آزادی بیان و قلم در ایران و کمبود اطلاعات بسیاری از ایرانی های داخل و خارج از کشور, احتیاج مبرمی به شناخت صحیح از انرژی و مخصوصا انرژی هسته ای می باشد. هدف از ایجاد این سایت جمع آوری اطلاعات مربوط به انرژی و پاسخ به پرسشهای مطرح شده در این رابطه میباشد. اعداد و ارقام نوشته شده, از وب سایت های معتبر اینترنتی همچون سازمان بین المللی انرژی هسته ای, وزارت نیروی ایران, شرکتهای نفتی, سازمان های بین المللی و دولتی بدست آمده اند. نتیجه گیریها و موارد نوشته شده کاملا بیطرفانه و صادقانه میباشند.
درستی مطالب را می توانید شخصا در اینترنت دریابید. در پایان هر قسمت, وب سایت های منبع را در زبانهای مختلف خواهید یافت. اگر شخصی ادعا میکند که قسمتی از اطلاعات نوشته شده اشتباه است, لطفا از او آدرس سایت معتبری را بخواهید که این ادعا را ثابت میکند.


واحد ها و اطلاعات کلی

-

(K : Kilo) کیلو = هزار

-

(M : Mega) مگا = میلیون

-

(G : Giga) گیگا = میلیارد

-

(W : Watt) واحد توان (قدرت) = وات

-

(J : Joule) واحد انرژی = ژول = یک وات در یک ثانیه

-

کالری نیز واحد انرژی است و معادل 4.1868 ژول می باشد.

-

انرژی برق را معمولا بصورت کیلووات ساعت (یعنی یکهزار وات به مدت یکساعت) و یا مگاوات ساعت (یک میلیون وات به مدت یکساعت) بیان می کنند.

-

یک لامپ 100 واتی, 100 ژول در ثانیه و در یک ساعت 100* 3600 = 360,000 ژول و یا 0.1 کیلووات ساعت مصرف می کند.

-

انرژی یک متر مکعب گاز معادل 9 تا 10 کیلووات ساعت است. اینجا در محاسبات 9.5 را در نظر می گیریم.

-

انرژی یک کیلوگرم نفت یا بنزین = 12 کیلووات ساعت

-

انرژی یک لیتر بنزین = 8.9 کیلووات ساعت

-

انرژی یک کیلوگرم ذغال سنگ = 8.5 کیلووات ساعت

-

انرژی یک کیلو گرم اورانيوم 3.5% غنی شده = انرژی 108,000 متر مکعب گاز = 1026 مگاوات ساعت

-

بازده نیروگاه هسته ای, گازی با تکنولژی قدیمی و نفتی حدود 35% و نیروگاه مدرن گازی 57% می باشد.

-

یک تن نفت معادل 7.35 بشکه نفت است.

-

کیک زرد (Yellow Cake) ماده ای است که بعد از تصفیه سنگ معدن اورانیوم (500 گرم در یک تن سنگ معدن, اگر درصد آن 500 پی پی ام باشد) بدست می آید و 60% تا 70% آن را اورانیوم 235 و 238 تشکیل میدهند. 0.7% آن اورانیوم 235 بوده که سوخت نیروگاههای هسته ای می باشد.

-

اورانیوم 235 را 3% تا 5%, برای تولید برق در نیروگاهها, توسط سانتریفوژها غنی میکنند (غلظت اورانیوم 235 را با جدا کردن مقداری از اورانیوم 238 از 0.7% به 3% تا 5% میرسانند) و برای استفاده در سلاح هسته ای باید تا 90% غنی شود. این ماده تشعشات ضعیفی دارد اما پس از استفاده در نیروگاه هسته ای به موادی تبدیل میگردد که هزاران سال تشعشعات بسیار زیاد و خطرناکی دارند.

-

تولید برق نیروگاه بوشهر حدود 7000 مگاوات ساعت (915 * 24 * 365 * 85%) در سال خواهد بود و با توجه به بازده نیروگاه و تاسیسات غنی سازی, بیش از 200 تن در سال کیک زرد لازم دارد.


ذخایر نفتی قابل استخراج دنیا در سال 2004

کشور

ذخایر
میلیون تن

سهم در دنیا
%

استخراج در سال
میلیون تن

مصرف داخلی
میلیون تن

دوام با توجه به استخراج کنونی
سال

دنیا

173,338

100

3,821

3,780

46

عربستان سعودی

35,423

20.4

487.9

85.7

73

کانادا

24,071

13.9

148.0

100.1

163

ایران

17,199

9.9

197.9

71.2

87

عراق

15,430

8.9

102.5

27.1

151

کویت

13,717

7.9

119.2

؟

115

امارات

12,851

7.5

121.1

17.5

106

ونزوئلا

10,801

6.2

163.5

26.1

66

روسیه

8,163

4.7

456.8

131.8

18

لیبی

5,140

3

76.1

12.3

68

بقیه کشورها

30,543

17.6

1,948

3,308

16

منبع: شرکت نفتی Esso


ذخایر گازی قابل استخراج دنیا در سال 2004

کشور

ذخایر میلیارد مترمکعب

سهم در دنیا
%

استخراج در سال میلیارد مترمکعب

مصرف داخلی میلیارد مترمکعب

دوام با توجه به استخراج کنونی سال

دنیا

170,942

100

2,690

2,690

64

روسیه

47,544

27.8

625.0

438.9

76

ایران

26,602

15.6

83.5

68

319

قطر

25,753

15.1

311

16.7

83

عربستان سعودی

6,636

3.9

60.9

59.5

109

امارات

6,002

3.5

44.7

41.2

134

آمریکا

5,350

3.1

530.3

623

10

نیجریه

4,981

2.9

15.9

؟

313

الجزایر

4,528

2.6

80.1

23.8

57

ونزويلا

4,188

2.4

31.7

37.4

132

بقیه کشورها

39,358

23.0

907

1,381

43

منبع: شرکت نفتی Esso


ذخایر یافته شده و احتمالی اورانیوم (کیک زرد) قابل استخراج دنیا در سال 2004

کشور

هزینه تولید تا هر کیلو 80 دلار
هزار تن

هزینه تولید تا هر کیلو 80 دلار حدس زده می شود
هزار تن

هزینه تولید تا هر کیلو 130 دلار
هزار تن

هزینه تولید تا هر کیلو 130 دلار حدس زده می شود
هزار تن

نسبت به کل ذخایر یافنه شده و حدس زده دنیا تا 130 دلار
%

استرالیا

714

287

735

323

23

کاساخستان

385

238

531

317

18.5

کانادا

287

85

345

99

9.7

نامیبا

139

74

171

87

5.6

آفریقای جنوبی

232

70

315

80

8.6

آمریکا

102

؟

345

؟

7.5

برزیل

86

57

86

57

3.1

روسیه

124

34

143

121

5.7

نیجر

102

126

102

126

5

ازبکستان

62

32

80

39

2.6

بقیه کشورها

292

56

327

165

10.7

ایران

-

-

0.9

0.5

0.03

مجموع در دنیا

2,525

1,059

3,180

1,414

100

دوام با توجه به مصرف کنونی, 65 هزار تن در سال

40 سال

16 سال

49 سال

21 سال

70 سال

منبع: سازمان بین المللی انرژی هسته ای IAEA


-

اورانیوم در معادن بصورت سنگ بوده و پس از تصفیه بنام "کیک زرد" نامیده می شود. در معدن ساغند که بزرگترین معدن ایران می باشد, بیش از 1.5 میلیون تن سنگ اورانیوم یافته شده که خلوص آن 553 گرم در یک تن است, یعنی در مجموع حدود 825 تن کیک زرد.

-

هزینه تولید اورانیوم (کیک زرد) برای هر معدنی متفاوت می باشد. قیمت فروش کنونی (2006) در حدود 40 دلار برای هر کیلوگرم است (گفته میشود کیک زرد 7% هزینه سوخت نیروگاه را تشکیل میدهد). معادن اورانیوم را به دو دسته بنابر هزینه تولید تقسیم کرده اند, تا 80 دلار و یا تا 130 دلار.

-

میزان کل ذخایر اورانیوم موجود و حدس زده شده, با هر هزینه تولیدی, در دنیا معادل 4595 هزار تن می باشد. میزان مصرف اورانیوم در حال حاضر بیش از 65 هزار تن در سال است. در نتیجه اگر تعداد نیروگاهها بیشتر نشوند, سوخت هسته ای بین 40 تا 70 سال دیگر تمام خواهد شد.

-

ذخایر ایران بسیار محدود بوده و با توجه به اینکه مصرف نیروگاهی همچون بوشهر بیش از 200 تن در سال است, ذخایر کشف شده و احتمالی فقط برای 7 سال این نیروگاه کافی است.

-

ادعا می شود که ذخایر ایران تا 15 هزار تن می باشند, یعنی در حدود 10 برابر مقدار یافته شده. اگر هم چنین باشد, این مقدار, حداکثر سوخت 75 سال یک نیروگاه می شود.

-

ذخایر نفت ایران در مقام سوم و گاز دوم در دنیا بوده با توجه به استخراج کنونی, ایران بیش از 87 سال نفت و 319 سال گاز خواهد داشت (ذخایر زیر دریای خزر بدرستی مشخص نشده اند). انرژی کل ذخایر اورانیوم ایران (یافته شده و احتمالی) معادل 11% تا 120% استخراج گاز در یک سال است. بعبارتی دیگر ذخایر گازی از لحاظ میزان انرژی بین 265 تا 2900 برابر ذخایر اورانیومی هستند.

-

اگر ارزش یک تن نفت را 200 دلار, هزار متر مکعب گاز را 50 دلار و یک کیلوگرم اورانیوم (کیک زرد) را 40 دلار در نظر بگیریم, ارزش نفت ایران معادل 3400 میلیارد دلار, گاز 1300 میلیارد دلار و اورانیوم معادل 56 تا 600 میلیون دلار می باشند. هزینه تولید هر کیلوگرم کیک زرد در ایران بیش از 80 دلار است, تقریبا 2 تا 3 برابر قیمت کنونی جهانی.


-

ذخایر, استخراج و مصرف نفت و گاز در دنیا - شرکت نفتی [D, PDF] Esso

-

ذخایر, استخراج و مصرف نفت در دنیا [D]

-

ذخایر, استخراج و مصرف گاز در دنیا [D]

-

ذخایر و تولید اورانیوم در ایران و دنیا - آمار سازمان انرژی هسته ای [E, PDF]

-

ذخایر اورانیوم ایران [E]


نیروگاههای هسته ای در دنیا - 02/2006

کشور

در حال کار

در حال ساختن

تولید انرژی هسته ای در سال 2005
گیگاوات ساعت

انرژی تولیدی کل در سال 2005
گیگاوات ساعت

توان در حال کار
مگاوات

توان در حال ساخت
مگاوات

نسبت به کل تولید برق در کشور
%

تاریخ شروع به کار آخرین نیروگاه

تعداد ساخته شده از 1971 تا 1995

تعداد ساخته شده از 1996

آمریکا

104

-

789,000

3,953,000

99,210

-

20

1996

104

1

فرانسه

59

-

431,000

549,000

63,363

-

78.5

1999

58

4

ژاپن

56

1

281,000

945,000

47,839

866

29.7

2005

47

7

روسیه

31

4

137,000

870,000

21,743

3,775

15.8

2004

29

2

انگلیس

23

-

74,000

379,000

11,852

-

19.4

1995

18

0

کره جنوبی

20

-

124,000

327,000

16,810

-

38

2005

11

9

آلمان

17

-

158,000

611,000

20,339

-

25.9

1989

28

0

کانادا

18

-

85,000

568,000

12,599

-

15

1993

23

0

اوکراین

15

2

83,000

172,000

13,107

1,900

48.5

2004

17

2

هند

15

8

15,000

533,000

3,040

3,602

2.8

2005

8

5

سوئد

10

-

70,000

150,000

8,916

-

46.7

1985

12

0

چین

9

2

50,000

2,475,000

6,602

2,000

2

2004

3

6

اسپانیا

9

-

55,000

280,000

7,588

-

19.6

1988

9

0

بلژیک

7

-

45,000

81,000

5,801

-

55.1

1985

7

0

تایوان

6

2

37,000

؟

4,924

2,600

؟

؟

؟

؟

اسلواکی

6

-

16,000

29,000

2,442

-

56.1

1999

5

2

چکسلواکی

6

-

23,000

76,000

3,368

-

30.5

2002

4

2

سویس

5

-

25,000

64,000

3,220

-

40

1984

4

0

فنلاند

4

1

22,000

68,000

2,776

1,600

32.9

1980

4

0

بلغارستان

4

-

15,500

38,000

2,722

-

41.6

1991

6

0

مجارستان

4

-

13,000

35,000

1,755

-

37.2

1987

4

0

لیتوانی

1

-

14,000

19,000

1,185

-

72.1

1987

2

0

برزیل

2

-

10,000

401,000

1,901

-

2.5

2000

1

1

آرژانتین

2

1

6,400

92,000

935

692

6.9

1983

2

0

پاکستان

2

1

2,400

86,000

425

300

2.8

2000

1

1

آفریقای جنوبی

2

-

12,200

222,000

1,800

-

5.5

1985

2

0

مکزیک

2

-

10,800

216,000

1,310

-

5

1994

2

0

رومانی

1

1

5,100

60,000

655

655

8.6

1996

0

1

هلند

1

-

3,600

95,000

449

-

3.8

1973

1

0

اسلونی

1

-

5,600

13,000

656

-

42.4

1981

1

0

ارمنستان

1

-

2,500

6,000

376

-

42.7

1980

2

0

ایران

-

1

0

163,000

0

915

0

-

0

0

کره شمالی

-

1

0

؟

-

-

0

-

0

0

مجموع

443

25

2,623,000

13,462,000

369,760

18,905

19.5

2005

415

43

منبع: سازمان بین المللی انرژی هسته ای IAEA


تولید برق در دنیا

کشور

تولید انرژی هسته ای در سال 2005
گیگاوات ساعت

انرژی تولیدی کل در سال 2005
گیگاوات ساعت

انرژی تولیدی کل در سال 1990
گیگاوات ساعت

افزایش تولید در سال 2005 نسبت 1996
گیگاوات ساعت

نسبت انرژی هسته ای به کل تولید برق 2005
%

تعداد نیروگاههای ساخته شده از 1996 معادل نیروگاه بوشهر

تعداد نیروگاههای هسته ای ساخته شده از 1996

آمریکا

789,000

3,953,000

3,041,000

570,000

20

81

1

فرانسه

431,000

549,000

419,000

81,000

78.5

12

4

ژاپن

281,000

945,000

857,000

55,000

29.7

8

7

روسیه

137,000

870,000

1,082,000

132,000-

15.8

* 19-

2

انگلیس

74,000

379,000

318,000

38,000

19.4

5

0

کره جنوبی

124,000

327,000

108,000

137,000

38

20

9

آلمان

158,000

611,000

566,000

45,000

25.9

6

0

کانادا

85,000

568,000

482,000

53,000

15

8

0

اوکراین

83,000

172,000

298,000

79,000-

48.5

* 11-

2

هند

15,000

533,000

264,000

168,000

2.8

24

5

سوئد

70,000

150,000

142,000

5,000

46.7

1

0

چین

50,000

2,475,000

618,000

1,160,000

2

166

6

اسپانیا

55,000

280,000

150,000

81,000

19.6

12

0

سویس

25,000

64,000

56,000

5,000

40

1

0

برزیل

10,000

401,000

318,000

52,000

2.5

7

1

آفریقای جنوبی

12,200

222,000

147,000

47,000

5.5

7

0

مکزیک

10,800

216,000

122,000

58,000

5

8

0

بقیه کشورها

1,106,000

4,450,000

2,189,000

1,413,000

6.5

202

6

دنیا

2,621,000

17,100,000

11,179,000

3,700,000

15.3

530

43

منبع: سازمان بین المللی انرژی هسته ای IAEA و سازمان بین المللی انرژی IEA

*

در اوکراین و روسیه چندین نیروگاه بعلت تجزیه کشور بسته شده اند.

-

17% از برق و 6.4% از کل انرژی دنیا از انرژی هسته ای تامین میشود.

-

در 10 سال گذشته (1996 2005) بطور متوسط هر سال 4.3 و 25 سال قبل از آن (1971 1995) 16.6 نیروگاه هسته ای ساخته شده است. تعداد و توان کل نیروگاههای ساخته شده در 10 سال گذشته به کمتر از یک سوم سالهای قبل از آن رسیده است.

-

از میان 31 کشور دارنده نیروگاه هسته‌ای, 17 کشور در سالهای گذشته نیروگاهی نساخته اند. کشورهایی همچون آلمان, انگلیس, کانادا, اسپانیا و سویس در 10 سال گذشته و کشورهای سوئد, بلژیک, سویس, مجارستان, آرژانتین, آفریقای جنوبی و هلند در 20 سال گذشته.

-

در 10 سال گذشته آمریکا, رومانی, برزیل و پاکستان فقط یکی و روسیه 2 نیروگاه ساخته اند.

-

تولید برق هسته‌ای در آمریکا, روسیه, کانادا و انگلیس کمتر از 20% کل تولید و در هند و چین حدود 2% و در برزیل, آرژانتین, پاکستان, آفریقای جنوبی, رومانی, مکزیک و هلند کمتر از 9% (بطور متوسط 5%) می باشد.

-

در کشورهای دارنده نیروگاه هسته ای در سالهای گذشته صدها نیروگاه غیر هسته ای, اغلب گازی ساخته شده و این کشورها در عمل دیگر بدنبال نیروگاه هسته ای نیستند. در 10 سال گذشته بیش از 500 نیروگاه معادل نیروگاه بوشهر ساخته شده, که از میان آنها فقط 43 نیروگاه, هسته ای بوده اند. در آمریکا تقریبا 80 نیروگاه غیر هسته ای در مقابل فقط یک نیروگاه هسته ای, انگلیس و آلمان 5 در مقابل 0, کانادا و مکزک هر یک 8 در مقابل 0, اسپانیا 12 در مقابل 0, آفریقای جنوبی 8 در مقابل 0 و برزیل 6 در برابر 1.

-

آخرین قرارداد ساخت نیروگاه هسته ای در آمریکا 30 قبل امضا شده که آخرین آن در سال 1996 به بهره برداری رسید. در آلمان 20 سال قبل, در کانادا 27 سال قبل و در مورد بسیاری از کشورها ی دیگر نیز چنین بوده است. در ستی این آمار را خود در وب سایت سازمان انرژی هسته ای (اولین لینک: "نیروگاههای هر یک از کشورها) میتوانید پی ببرید.

-

کشورهای اروپایی همچون اتریش, ایتالیا, ایرلند, دانمارک, یونان, لتلند, ایستلند, لوکزنبورگ, نروژ, لهستان و پرتقال از انرژی هسته‌ای استفاده نمی برند و به جز ایتالیا و لهستان که 15 سال قبل تمام نیروگاههای هسته ای خود را بستند, نیروگاه هسته ای ندارند.

-

استرالیا نیروگاه هسته ای نداشته و فقط یک راکتور پژوهشی دارد که در سال 1958 شروع بکار کرده, با وجودی که 23% ذخایر اورانیوم دنیا را دارد. در حالی که ایران 4 نیروگاه پژوهشی و 0.03% ذخایر را دارد.

-

کنارگذاری انرژی هسته ای در کشور سوئد به تصویب رسیده و تا کنون چند راکتور بسته شده اند.

-

آلمان نیز تا سال 2023 تمام نیروگاههای هسته‌ای خود را بتدریج خواهد بست. بلژیک هم دیگر نیروگاهی نخواهد ساخت و نیروگاههای خود را در سالهای آینده می بندد. اسلونی نیز تنها نیروگاه خود را خواه بست. کشورهای دیگری همچون اسپانیا هم هستند که بدان می اندیشند.

-

جمهوری اسلامی باید برای مردم ایران توضیح دهد که چرا در سالهای گذشته اکثریت مطلق کشورهای دارنده نیروگاه هسته ای, نیروگاه غیر هسته ای ساخته و دیگر نیروگاه هسته ای نمی سازند و چرا بسیاری از کشورهای صنعتی نیروگاه هسته ای ندارند و یا اگر دارند, قصد بستن آنها را دارند.


آمار سازمان بین المللی انرژی هسته ای

-

نیروگاههای هر یک از کشورها [E]

-

تاریخ شروع به کار و توان نیروگاههای هسته ای در حال کار [E]

-

نیروگاههای هسته ای در حال کار و در حال ساخت [E]

-

تعداد نیروگاههای در حال ساخت [E]

-

تعداد نیروگاههای هسته ای در هر کشور [E]

-

نسبت برق هسته ای به نسبت تولید کل برق تولیدی [E]

-

تاریخ شروع به کار نیروگاههای هسته ای [E]

-

چرخه سوخت هسته ای: از استخراج اورانیوم تا تولید انرژی [Farsi]

-

مراکز هسته ای و معادن ایران و نقد تولید انرژی هسته ای [E, PDF]

-

برنامه هسته ای ایران [E]

-

برنامه هسته ای ایران [D]

-

اطلاعات کلی در مورد اقتصادی نبودن انرژی هسته ای [D]

-

آمار سازمان بین المللی انرژی از 1971 تا 2003 [E]

-

آمار سازمان بین المللی انرژی, نسبت انرژی هسته ای به کل [E]

-

میزان تولید برق در دنیا در سالهای گذشته [D]

-

ذخایر انرژی در دنیا - آمار دولت آلمان [D, PDF]

-

نقد انرژی هسته ای در ایران [D]

-

لیست سوانح هسته ای [E]

-

لیست سوانح هسته ای [D]


آیا تولید انرژی هسته ای در ایران اقتصادی است؟

-

بازده (راندمان) نیروگاههای برق در ایران 37% می باشد, در صورتی که بازده نیروگاههای گازی امروزی (گاز و بخار باهم) حداقل 55% است. اگر ایران نیروگاههای خود را مدرن کند, می تواند تولید برق را به 55,000 مگاوات افزایش دهد. این مقدار 18,000 مگاوات بیش از تولید کنونی است که معادل 20 نیروگاه هسته ای شبیه نیروگاه بوشهر میباشد. اگر جمهوری اسلامی بدنبال نگه داری گاز برای نسلهای آینده است, چرا این نیروگاهها را تا کنون مدرنیزه نکرده و بجای آن در انرژی هسته ای سرمایه گذاری کرده و می کند؟ هزینه مدرنیزه کردن تمام نیروگاههای موجود بیش از 6 میلیارد دلار نخواهد بود (تغییرات زیادی لازم ندارند). در صورتی که هزینه ساخت نیروگاههای هسته ای که همین مقدار برق تولید کنند 30 میلیارد خواهد شد.

-

هزینه ساخت یک نیروگاه هسته ای در ایران تقریبا 1.5 میلیارد دلار و حداقل 3 برابر هزینه ساخت یک نیروگاه مدرن گازی با توان یکسان است. بهره یک میلیارد دلار سرمایه گذاری بیشتر, احتمالا خود بتنهایی معادل هزینه و یا سود صادرات گاز یک نیروگاه گازی است.

-

نیروگاه گازی را می توان در نزدیکی محل مصرف و در توانهای متفاوت ساخت و در هر مکانی که گاز در دسترس باشد, که در ایران تقریبا چنین میباشد. نیروگاههای هسته ای باید فاصله زیادی با شهرها و مناطق زلزله خیز داشته باشند.

-

اتلاف انرژی از نیروگاه به منازل یا صنایع, در خطوط انتقال برق با توجه به دوری نیروگاههای هسته ای بیشتر می باشد. میزان اتلاف انرژی در خطوط برق فشار قوی (110 هزار ولت به بالا) در راه انتقال به مصرف کننده هر یکصد کیلومتر با توجه به ولتاژ انتقال 2% تا 6% می باشد.

-

هزینه انتقال برق, با توجه به نیاز خطوط طولانی برق فشار قوی و مراقبت از آن, را هم باید در نظر گرفت که مقدار قابل توجهی است. در کشورهای صنعتی بیش از 30% کل هزینه را هزینه انتقال و نیمی از آن (15%) را هزینه انتقال برق فشار قوی تشکیل می دهد.

-

از یک نیروگاه هسته ی باید به خوبی مراقبت کرد و فضای زیادی در اطراف آن باید مورد مراقبت قرار گیرد, زیرا اگر نیروگاه به تصرف تروریست ها درآید, آنها می توانند فاجعه بزرگ و غیر قابل جبرانی را بوجود بیاورند. تروریست ها می توانند با سقوط یک هواپیما در نیروگاه هم به هدف خود برسند. در نتیجه مراقبت شدید و اقدام سریع هوایی هم لازم می باشد, که هزینه زیادی در بر خواهد داشت.

-

مواد باقیمانده سوخت هسته ای در نیروگاه شدیدا رادیواکتیو بوده و انبار این مواد, وسایل و دستگاههای زیادی لازم دارد و هزینه زیادی را در بر می دارد. حمل و نقل سوخت هسته ای به مخازن مخصوص بزرگ و گران قیمتی احتیاج دارد.

-

تکنولژی ساخت نیروگاه گازی پایین تر و در آینده امکان ساخت اجزا آن در کشور بیشتر خواهد بود. برای ساخت و تعمیر و نگهداری نیروگاههای هسته احتیاج به متخصصان خارجی میباشد, چرا که کوچکترین خطایی موجب زیانهای جانی و مالی عظیمی خواهد شد, مخصوصا که متخصصین ایرانی تجربه کافی نداشته و سیستم مدیریت در ایران بسیار ناهنجار و غیر علمی است.

-

امکان ساخت نیروگاه گازی در آینده توسط متخصصان ایرانی برای کشورهای همسایه وجود دارد ولی این امکان برای نیروگاههای هسته ای صفر است.

-

ارز لازم برای خرید قطعات و ساخت نیروگاه هسته ای از فروش نفت و گاز بدست می آید و در عمل صرفه جویی در استخراج این ذخایر نیست.

-

یک نیروگاه گازی با توان برابر نیروگاه بوشهر, در سال احتیاج به 1.34 میلیارد متر مکعب گاز دارد. جمهوری اسلامی قصد دارد 7 نیروگاه مشابه بوشهر بسازد. و اگر برای هر کدام 40 سال طول عمر در نظر بگیریم, انرژی تولیدی آنها معادل 375 میلیارد متر مکعب گاز میشود. این مقدار برابر 1.4% کل ذخایر گاز است که معادل 4.5 سال مصرف فعلی گاز میباشد. یعنی گاز ایران بجای 319 سال, 314 دوام می آورد.

-

ذخایر کل معادن اورانیوم ایران را 3400 تن حدس می زنند که 136 میلیون دلار ارزش آنست. احتمال 15000 تن را مسئولان ایران میدهند, که جنبه تبلیغاتی دارد. اورانیوم موجود در معادن ایران از نوعی است که استخراج و تصفیه آن برای هر کیلوگرم بین 80 تا 130 دلار هزینه بر میدارد, در صورتی که قیمت آن در بازار جهانی یک سوم این مقدار می باشد.

-

استخراج گاز در ایران در سال 83.5 میلیارد متر مکعب و مصرف داخلی 68 میلیارد متر مکعب است. از این مقدار 40 میلیارد برای تولید برق مصرف شده و 28 میلیارد برای مصارف خانگی و صنعتی استفاده میشوند. حدود 80% برق ایران از گاز بدست می آید. تولید برق در ایران در حدود 163 هزار مگاوات ساعت و تولید کشور کره جنوبی 327 هزار و انگلیس 379 هزار مگاوات ساعت است. اگر ایران تا 20 سال آینده احتیاج به 350 هزار مگاوات ساعت داشته باشد, بطور متوسط احتیاج به 58 میلیارد متر مکعب گاز (بازده 55%) در سال خواهد داشت و اگر مصرف گاز خانگی و صنعتی به 3 برابر یعنی 90 میلیارد متر مکعب برسد, در مجموع حدود 2160 میلیارد متر مکعب گاز در 20 سال آینده لازم است و اگر تا 50 سال دیگر (30 بعد از آن) این مقدار ثابت بماند, تقریبا 4,440 میلیارد متر مکعب گاز لازم میباشد. صادرات گاز را نیز 30 میلیارد در سال در نظر میگیریم که معادل 1,500 میلیارد در 50 سال آینده میشود. در مجموع تا 50 سال دیگر 8,100 میلیارد متر مکعب گاز لازم است. ذخایر کشف شده قابل استخراج ایران بیش از 26,600 میلیارد متر مکعب است. در نتیجه تا 50 سال دیگر اگر ایران کشوری پیشرفته شود و تمام انرژی خود را از گاز تامین کند, 30% ذخایر خود را مصرف کرده و اگر این همچنان ادامه یابد, ایران تا 154 سال دیگر گاز خواهد داشت. در صورتی که گاز کشورهای دیگر در مجموع تا 60 سال دیگر تمام میشود.

-

مشکل انرژی دنیا حتما تا 50 سال آینده حل شده و باید بشود. سوخت هسته ای, نفت و گاز 60 تا 70 سال دیگر تمام خواهند شد, بجز گاز در ایران و 2 یا 3 کشور دیگر. ذخیره گاز بیش از یکصد سال منطقی بنظر نمی رسد, هنگامی که احتمالا دیگر ارزش و مصرفی نخواهد داشت و بهتر است از این سرمایه اکنون استفاده شود.

-

ایران میتواند بعنوان مثال با ساختن یک نیروگاه معادل 1000 مگاواتی گازی در جنوب کشور از آب دریا استفاده کرده (با تغییراتی اندکی ممکن است و وجود هم دارد) و علاوه بر تولید برق, روزانه تا 100 هزار متر مکعب آب شیرین و 5 هزار تن نمک (3% آب دریا نمک است) بدست بیاورد. با این آب میتوان حداقل 5 هزار هکتار زمین کشاورزی را آبیاری کرد. ارزش برق, محصول تولیدی و نمک حاصل (بیش از 1.5 میلیون تن نمک در سال, هر تن 30 دلار باید باشد) خیلی بیشتر از قیمت فروش گاز خواهد بود. در دنیا سالانه حدود 200 میلیون تن نمک تولید میشود, که 97% آن برای تولید هزاران محصول شیمیایی استفاده میشود, همچون مواد پاک کننده, رنگها, پلاستیکها و غیره.


-

آمار تولید برق و راندمان نیروگاهها - شرکت توانیر ایران [Farsi]

-

نیروگاههای مدرن گازی [E] Siemens -

-

بازده نیروگاههای مدرن گازی [E] Siemens -

-

نیروگاههای مدرن گازی [E]

-

نیروگاههای مدرن گازی [D]


آیا صنعت تولید انرژی هسته ای یک صنعت مادر بشمار می رود؟

-

تولید برق بیشتر باعث پیشرفت صنعت نمیشود و با برق نمیتوان قطعه ای صنعتی ساخت. ایران در سالهای گذشته کمبود انرژی نداشته و در آینده نیز نخواهد داشت. بسیار ساده تر و ارزانتر میتوان برق را از گاز تولید کرد.

-

هدر دادن سرمایه عضیم برای تولید برق هسته ای با ارز محدود ایران کاملا بی معنی است. با این سرمایه میتوان صنایع مادر و مفید برای موقعیت کنونی صنعت ایران را تقویت و مشکلاتش را حل کرد.

-

تعداد نیروگاههای هسته ای که قصد ساخت آنرا جمهوری اسلامی دارد و دستگاههای لازم تولید انبوه نیستند. یعنی محصول این تکنولژی بسیار محدود بوده و در صنایع دیگر مورد استفاده ای ندارند.

-

هیچ کشوری هرگز قرارداد ساخت نیروگاه هسته ای را با ایران نخواهد بست و دهها سال زمان لازم است تا شاید ایران بتواند بدون کمک خارجی خود چنین نیروگاهی بسازد.

-

تکنولژی تولید برق هسته ای یک تکنولژی شکست خورده است, چرا که مشکل تشعشعان هسته ای باقیمانده سوخت آن که هزاران سال ادامه دارد, قابل حل شدن نیست.

-

تکنولژی غنی سازی هیچ کمکی به دیگر صنایع نمیکند. تنها 14 کشور در دنیا تاسیسات غنی سازی برای راکتورهای پژوهشی و یا برای تهیه سوخت نیروگاهها دارند. کشورهای صنعتی همچون سوئد, ایتالیا, سویس, اتریش, بلژیک, فنلاند, رومانی, مکزیک, بلغارستان, مجارستان, لیتوانی, اسلواکی و غیره تاسیسات غنی سازی ندارند.

-

ذخایر اورانیوم ایران بسیار اندک بوده و پس از مدت کوتاهی به پایان میرسد. سرمایه گذاری در صنعت استخراج, تصفیه و غنی سازی برای مقادیر اندک, اقتصادی نیست.

-

اگر انرژی هسته ای برای پیشرفت صنعتی, حتما لازم است, چگونه کشورهای همچون اتریش, دانمارک, ایرلند, نروژ, ایتالیا, استرالیا و غیره که نیروگاه هسته ای ندارند, به صنعت پیشرفته دست یافته اند؟

-

اگر صنعت هسته ای لازم و مفید و صنعتی مادر است, چرا کشورهای صنعتی همچون آلمان, سوئد و غیره در سالهای آینده تمام نیروگاههای خود را می بندند؟

-

تولید صنعت هسته ای فقط تولید برق و تشعشعات هسته ای است. از آن برای ساخت سلاح هسته ای نیز میتوان استفاده کرد.

-

صنایع مادر: صنایع تولید فلزات, مواد شیمیایی, پتروشیمی, الکترونیک و غیره می باشند که تولیدات آنها پایه صنایع دیگر هستند.


وضعیت صنعت ایران

-

ایران تا کنون نتوانسته است حتی یک محصول صنعتی صادر کند. چرا که مواد اولیه همچون فلزاتی مانند فولاد, مس, آلومنیوم , مواد شیمیایی و غیره, استانداردی ندارند و نوع و کیفیت آنها روز به روز تغییر میکند. کنترل کیفیت در ایران اصلا وجود ندارد. دستگاههای لازم اغلب فرسوده و قدیمی هستند. هیچ کارگاه و کارخانه ای کار خود را درست انجام نمی دهد. به دلیل فقر, تورم شدید و بیکاری زیاد, رقابت شدیدی بین تولید کنندگان وجود دارد که برای بقا خود باید با سود بسیار کم کار کنند و در نتیجه با استفاده از مواد اولیه ارزان و غیر استاندارد و پرداخت حقوق اندک به کارگران و استفاده نکردن از متخصصان تحصیل کرده و مجرب, محصولی تولید میکنند که کیفیت ندارد. تهیه مواد اولیه با کیفیت یکسان و به مقدار مورد نیاز ممکن نیست و کیفیت یک کالا روز به روز تغییر میکنند.

-

در بین صدها هزار قطعه صنعتی, تعداد اندکی در ایران تولید میشوند. بدون استثنا حتی یک محصول را نمی توانید پیدا کنید که بتواند در مقابل محصول خارجی رقابت کند, حتی با محصول چینی.

-

تنها چند صنعت محدود مورد حمایت دولت همچون اتومبیل و موتورسیکلت سازی امکان بقا دارند و محصولاتشان تا حدودی قابل استفاده هستند. کارخانه های اتومبیل و موتورسیکلت سازی خط تولید قدیمی یک شرکت خارجی را کامل وارد میکنند و محصولی با استاندارد پایین و مصرف بالا بدون کاتالیزور (کم کننده دود) با قیمت گران به مردم می فروشند.

-

در ایران فقط آهن به حد کافی تولید میشود که در خانه سازی و ساخت بدنه دستگاهها استفاده میشود. ورقه فولاد معمولی, آلومنیوم و مس با کیفیت بسیار پایین و به مقدار ناکافی نیز تولید میگردند. فولادها و فلزات مهم صنعتی و مواد شیمیایی همگی از خارج وارد میشوند.

-

فقط 3 یا 4 ماده خام پلاستیکی ساده به مقدار ناکافی و با کیفیت پایین در ایران تولید میشوند. مواد پلاستیکی پیشرفته و امروزی از خارج وارد میگردند.

-

تولید یک قطعه, دستگاه و یا ماده شیمیایی هم اکنون برای هر کشوری در دنیا ممکن است. اطلاعات لازم در کتابها و اینترنت وجود دارد. افراد تحصیل کرده نیز کم نیستند, حتی استخدام متخصصین خارجی نیز براحتی ممکن است. دستگاهها و مواد اولیه مورد نیاز را هم میتوان از خارج وارد کرد. آنچه که مشکل است و برنامه ریزی صحیح لازم دارد, تولید با کیفیت یکسان, با استاندارد بین المللی و قیمت قابل رقابت با محصولات دیگر کشورهاست.

-

مدیریت صحیح و علمی وجود ندارد. اگر وجود میداشت و مسئولان به منافع ملی فکر میکردند, باید بجای هدر دادن ارز برای ساخت نیروگاه هسته ای, سالها قبل قراداد ساخت پالایشگاه برای تولید بنزین می بستند. مصرف بنزین در روز بیش از 66 میلیون لیتر بوده و 40% آن از خارج میشود که در حدود 3 میلیارد دلار در سال است.


استفاده از تشعشعات هسته ای در پزشکی و کشاورزی

-

اورانیوم عنصری ناپایدار است و در نیروگاه هسته ای به عنصری دیگر تبدیل شده و گرما و تشعشاتی تولید میکند. این تشعشعات نوترون ها هستند, نوترون یکی از اجزا تشکیل دهنده هسته اتم میباشد. از نوترونها در سطح محدودی برای پژوهش در بیولژی, پزشکی, کشاورزی و تکنولژی استفاده می برند. نوترونها انرژی زیادی دشته و میتوانند اتمهای یک مولکول را از هم جدا کنند. در نتیجه میتوان از آنها برای تغییر ژنهای یک موجود زنده, مثلا تغییر ژن دانه گندم, استفاده کرد و یک گندم جدید بوجود آورد. البته تغییرات در ژن کنترل نشده هستند و بعد از کاشتن دانه و بهره برداری از محصول میتوان دریافت که آیا گندم جدید تولید بیشتری دارد یا نه. تغییر اتفاقی ژنها با تشعشع مواد رادیو اکتیو چندان ارزشی ندارد, امروزه سعی میشود با افزودن ژن یک گیاه در گیاه دیگر به نوع جدیدی برسند.

-

در بسیاری از کشورهای صنعتی بعنوان مثال اروپایی فروش محصولات کشاورزی که با تغییر ژن بدست آمده باشند ممنوع است. چرا که ممکن است برای سلامتی انسان در درازمدت خطراک باشند و یا باعث تغییر ژن و نابودی برخی از حیوانات کوچک و بزرگ شوند.

-

نوترون قابلیت نفوذ زیادی داشته و بوسیله آن میتواند داخل فلزات را مشاهده کرد, اما امروزه از اشعه ایکس و یا پروتونها برای این منظور استفاده میگردد. تمامی این دستگاهها بسیار پیچیده بوده و امکان ساخت آنها در ایران نیست و با توجه به اینکه تعداد انگشت شماری مورد نیاز مراکز تحقیقی میتوانند باشند, بهترین و تنها راه ,وارد کردن آنها از خارج است, همانند اکثر کشورها.

-

مواد رادیواکتیو دیگری نیز وجود دارند که بسیار ناپایدار بوده (ایزوتوپ نامیده میشوند) و بعد از مدت تقریبا کوتاهی (چند روز تا چندین ماه) به عناصر دیگری تجزیه میشوند. در این هنگام این مواد تشعشعاتی از خود تولید میکنند, که انرژی آنها بسیار زیاد بوده و از داخل بسیاری از اجسام عبور میکنند. از این تشعشعات در برخی از آزمایشات پزشکی استفاده می برند. با تزریق این مواد در عضوی از بدن میتوان از آنها عکس گرفت. اما این تشعشعات میتوانند خود باعث تغییر ژن در بدن و ایجاد سرطان کنند. موارد استفاده از این تشعشعات هر سال کمتر شده و روشهای دیگر بیخطری همچون سونوگرافی و سیتی اسکن جانشین شده و میشوند.

-

این ایزوتوپها را در راکتورهای (شبیه نیروگاههای هسته ای) پژوهشی با افزودن موادی داخل اورانیوم بدست می آورند. از نیروگاه هسته ای برق برای این منظور و یا تحقیقات با نوترونها استفاده نمی برند, چرا که نیروگاه باید مرتب خاموش و روشن شود, باید بشکل خاصی مخصوص تحقیقات و تولید ایزوتوپها ساخته شده باشد, با اورانیوم درصد بالاتر نیز کار کنند و توان بسیار کمتری (5 مگاوات) لازم است. این ایزوتوپها را میتوان همچون بسیاری از کشورها, با ارز اندکی از خارج وارد کرد.

-

ایران 4 راکتور پژوهشی دارد که متخصصین در آنها تحقیق میکنند. با نیروگاه برق هسته ای پژوهش نمیکنند و ممکن هم نیست. اولین نیروگاه پژوهشی در ایران در سال 1959 و در سال 1967 نیروگاه پژوهشی تهران با توان 5 مگاوات شروع بکار کردند. در کرج نیروگاه تحقیقاتی برای مصارف پزشکی و کشاورزی توسط بلژیکی ها و چینی ها از 1995 شروع بکار کرده و در سال 2000 راکتور هسته ای پژوهشی توسط روسها ساخته شده است. در رامسر و بناب نیز راکتورهای پژوهشی ساخته شده اند. بعنوان مثال استرالیا فقط یک راکتور پژوهشی با توان 10 مگاوات دارد و در آن تعدادی ایزوتوپ ناپایدار برای مصارف پزشکی تولید میکند. سوخت اورانیوم راکتورهای پژوهشی بسیار ناچیز بوده و کاملا غیر اقتصادی است اگر فقط به این منظور در داخل تولید شوند.

-

موارد استفاده از تشعشعات هسته ای بسیار اندک بوده و تقریبا در تمام موارد جایگزین بهتر و سالمی برای آنها پیدا شده است. جمهوری اسلامی به بهانه پژوهش و مهم جلوه دادن این صنعت, بدنبال کشاندن مردم بسوی خویش و اجرای طرحهای خطرناک پنهانی خود است.

-

در نهایت این پژوهشها استفاده علمی, پزشکی و صنعتی بسیار اندکی دارند و ارزش میلیاردها دلار سرمایه گذاری را اصلا ندارند. بیش از 40 سال است که ایران راکتور پژوهشی دارد, چه کار با ارزشی با این وسایل تا کنون صورت گرفته؟ پژوهش در مورد انرژی خورشیدی با امکانات موجود در ایران و پژوهش در بازده بیشتر تولیدات کشاورزی و سیستم های آبیاری و مواردی که ایجاد کار کنند, میتواند سودمند باشد.


-

برنامه هسته ای ایران [E]

-

برنامه هسته ای ایران [D]

-

بن بست هسته ای ایران [Farsi] BBC


چرا برخی از کشورها از انرژی هسته ای استفاده برده یا می برند؟

-

کشورهایی که نیروگاه هسته ای دارند, وارد کننده سوخت هستند بجز روسیه و کانادا. هر دو کشور منابع عظیم اورانیوم دارند. هدف روسیه از ابتدا ساخت سلاح هسته ای و استفاده در زیردریایها بود و اولین نیروگاه در آنجا ساخته شد. منابع نفتی کانادا 4 سال قبل کشف شدند و قبل از آن مقدار اندکی ذخایر نفتی داشت. منابع گازی کانادا بسیار اندک هستند. آخرین نیروگاه هسته ای در کانادا 13 سال قبل ساخته شده و آخرین قرارداد ساخت, 27 سال قبل بسته شده است.

-

تولید نفت و گاز در سالهای 1950 تا 1980 برای رفع نیاز رشد سریع کشورهای صنعتی کافی بنظر نمی رسید. امروز نیز کشور چین و هند با جمعیت دو میلیاردی و رشد سریع صنعت مجبورند از هر نوع انرژیی استفاده کنند, نفت و گاز به اندازه کافی در سالهای آینده در دسترس این کشورها نخواهد بود.

-

وابستگی به فقط نفت و گاز کشورهای نفتی خاورمیانه عقلانی بنظر نمی رسید و هم اکنون نیز چنین می اندیشند. در صورت قطع آن, صنعت و آینده این کشورها در خطر جدی قرار می گرفت و میگیرد, در صورتی که ذخایر عمده سوخت هسته ای (بیش از 40%) در کشورهای صنعتی همچون کانادا, استرالیا و آمریکا است.

-

هزینه و مشکلات تولید برق هسته ای در ابتدای شروع این صنعت بخوبی مشخص نبود و بسیار کمتر از آنچه که در واقع است فرض می شد. امید به بدست آوردن انرژی از اورانیوم 238 می رفت, که در آن صورت این سوخت می توانست صدها سال مشکل انرژی را حل کند. اورانیوم 238 به وفور یافت میشود (انرژی ذخایر آن 60 برابر اورانیوم 235 است که سوخت نیروگاههای کنونی می باشد). کشورهای صنعتی پس از سالها پژوهش و میلیاردها دلار سرمایه گذاری به این نتیجه رسیدند که, استفاده از این سوخت عملی نیست.

-

هدف برخی از کشورها فقط دستیابی به سلاح هسته ای بود و هم اکنون نیز چنین است. با باقیمانده سوخت هسته ای در نیروگاه میتوان در مدت کوتاهی سلاح هسته ای تولید کرد. هدف برخی از کشورهایی که تعداد کمی نیروگاه هسته ای دارند و برق هسته ای قسمت کوچکی از برق تولیدی را تشکیل میدهد, ساخت سلاح هسته ای است.

-

خطر حادثه در نیروگاههای هسته ای اندک فرض میشد. واقعه چرنوبیل و وقایع کوچکتر نیروگاههای دیگر, اغلب کشورهای دارنده نیروگاه هسته ای را به این تفکر وادار کرد که, این راه صحیحی برای آینده نمی تواند باشد. هزینه حادثه هسته ای در یک کشور صنعتی هزاران میلیارد دلار پیش بینی میشود.

-

بسیاری از کشورهایی که نیروگاه هسته ای دارند, با توجه به سرمایه گذاری های انجام شده از این نیروگاهها استفاده میبرند تا طول عمر آنها بسر رسد و قصد ساخت نیروگاه دیگری را ندارند. تعداد کمی مانند ژاپن و کره که هنوز نیز نیروگاه هسته ای می سازند, وابستگی به یکنوع انرژی را خطرناک میدانند, چرا که قسمت عمده سوخت را وارد میکنند.


مشکل آلودگی هوا

-

انرژی هسته ای فقط 6.4% انرژی دنیا را تامین میکند و ذخایر یافته شده تا 60 سال دیگر تمام میشوند. اگر به تعداد نیروگاههای هسته ای افزوده شوند تا 40 سال دیگر هم سوختی باقی نخواهد ماند. پس انرژی هسته ای نه اثر چندانی در مشکل آب و هوا دارد و نه میتواند در آینده داشته باشد.

-

تولید گازهای آلوده کننده در ایران نسبت به کشورهای صنعتی بسیار اندک بوده و هیچ سازمان بین المللی از ایران نخواسته که میزان آلودگی را کم کند. آلودگی هوا در شهرهای ایران بعلت وجود وسایل نقلیه قدیمی با استاندارد پایین است.

-

نیروگاههای برق ایران بازده 37% دارند, در حالی که بازده نیروگاههای مدرن امروزی (گاز و بخار با هم) بیش از 55% است. با نوسازی این نیروگاهها علاوه بر 50% تولید برق بیشتر, 50% از آلودگی هوا توسط این نیروگاهها نیز, کمتر میشوند.

-

اتومبیلهای ساخته شده در ایران تا دو برابر اتومبیلهای متداول در دنیا گازهای آلوده کننده تولید میکنند, چون سیستم آنها اغلب قدیمی بوده و کاتالیزور برای خنثی کردن این گازها ندارند. قیمت یک کاتالیزور بیشتر از 5% قیمت اتومبیل هم نیست.

-

در ایران میلیونها موتورسیک وجود دارند که مصرف بنزین آنها چندین برابر نمونه های خارجی مدرن آنها است. کاتالیزور هم هیچکدام ندارند.

-

بازده مشعل های گازی در خانه ها و در صنعت کم بوده و علاوه بر هدر دادن سوخت تولید دود بیشتری نسبت به نمونه های خارجی آن میکنند.

-

شهرهای بزرگ ایران جزو آلوده ترین شهرهای دنیا هستند. میزان مونو اکسید کربن در تهران بیش از 50 برابر یک شهر بزرگ اروپایی میباشد. بعلت آلودگی, بیماریهای قلبی و ریوی در تهران بسیار رایج بوده و چندین سال از عمر تک تک مردم این شهر را می کاهد.


انرژی خورشیدی: انرژی آینده

-

توان انرژی خورشیدی در هر متر مربع معادل یک کیلو ژول در هر ثانیه می باشد, که مقدار زیادی است. اگر 8 ساعت در روز خورشید بتابد معادل 8 کیلووات ساعت می شود.

-

بازده سلولهای خورشیدی امروزی حدود 16% می باشند. سلول خورشیدی نور خورشید را مستقیما به برق تبدیل می کند و از یک صفحه نازک و بدون قطعات متحرک تشکیل شده است. بازده سلولهای خورشیدی سال به سال بیشتر و قیمت آنها کمتر می شوند. چندی قبل گروهی تحقیقاتی در آلمان موفق شد, سلول خورشیدی از مواد پلاستیک با بازده 5% بسازد. بازده این نوع سلولها نیز سال به سال افزایش می یابد, در سال 2000 بازده آنها فقط 1% بود. این سلولها بسیار نازک و قابل انعطاف بوده و با هزینه بسیار اندک قابل تولید هستند.

-

یک متر مربع سلول خورشیدی در یکروز آفتابی, با بازده متوسط 10% در طول روز, در مجموع 800 وات ساعت برق تولید میکند. در ایران روزهای آفتابی بطور متوسط بیش از 310 روز در سال بوده و در نتیجه انرژی حاصل در سال 250 کیلووات خواهد بود.

-

به عنوان مثال مصرف انرژی یک یخچال قدیمی در روز معادل 1.56 کیلووات ساعت یعنی 65 وات در ثانیه و یک یخچال مدرن امروزی معادل 480 وات ساعت یعنی 20 وات در ثانیه می باشد. بنابراین با یک متر مربع سلول خورشیدی می توان تقریبا برق 2 یخچال مدرن را در تمام روز و شب تامین کرد.

-

مصرف سرانه برق (یک نفر) در ایران بطور متوسط (تولید برق ایران در سال: 163 گیگاوات ساعت / 70 میلیون نفر) برابر 2300 کیلووات ساعت در سال می باشد که معادل انرژی 9 متر مربع سلول خورشیدی با بازده 10% است. برای تامین مصرف برق کل ایران (خانه ها و صنابع و غیره) فقط سطحی معادل 25 در 25 کیلومتر سلول خورشیدی لازم می باشد.

-

انرژی مصرفی کل دنیا (برق و غیره در کل: 113 هزار گیگاوات ساعت در سال) را میتوان از مساحتی معادل 700 در 700 کیلومتر (برابر 500 هزار کیلومتر مربع), یعی یکهزارم سطح کره زمین (500 میلیون کیلومتر مربع), بوسیله سلولهای خورشیدی با بازده 10% تامین کرد. این برابر مساحت کویرها (340 هزار کیلومتر مربع) و مناطق فقیر کویری (160 هزار کیلومتر مربع) ایران است.

-

انرژی برق مازاد در روز را میتوان به هیدروژن مایع (فشرده شده) تبدیل کرد, حتی در خانه ها و یا در مقیاس بزرگتر و در شب یا در روزهای ابری نیز برق تولید کرد. دستگاههای تبدیل آب به هیدروژن مایع و تبدیل هیدروژن مایع به برق ساخته شده و هم اکنون بفروش نیز می رسند.

-

هیدروژن مایع سوخت اتومبیل ها نیز می باشد که هیچگونه محصول سمی ندارد (محصولش آب است). پیش بنی می شود که تا 45 سال دیگر نیمی از اتومبیلها با این سوخت کار کنند.

-

هم اکنون در کشور آلمان برای خانه های مجهز به سلول خورشیدی قیمت برق حاصل (با کمک مقداری سوبسیت دولتی) هم قیمت برق شهری می باشد. پس از تقریبا 20 سال برق تولیدی هزینه اولیه جبران می شود. طول عمر سلولهای خورشیدی امروزی حدود 30 سال است.

-

ساعات آفتابی در ایران بیش از 2500 ساعت و در آلمان 1500 ساعت در سال می باشند. شدت نور خورشید در ایران نیز بیشتر بوده و در نتیجه انرژی حاصل از یک متر مربع در سال دو برابر آلمان است. بنابر نظر کارشناسان, با توجه به اینکه بازده سلولهای خورشیدی سال به سال بیشتر و قیمت آنها کمتر می شوند, و با توجه به تمیزی, طول عمر طولانی و انرژی همیشگی, بهترین و احتمالا تنها راه حل تامین انرژی در آینده نچندان دور می باشد.

-

از کلکتورهای خورشیدی (مسطح و یا بصورت آینه مقعر) که بازده زیادی دارند و بسیار ارزان و ساده قابل تولید هستند, میتوان براحتی آب گرم خانه ها را تامین کرد. با کمک آنها میتوان براحتی آب شیرین از آب دریا حتی جهت کشاورزی تولید کرده و نمک بدست آورده را فروخت. کلکتورهای مسطح از یک صفحه شیشه و سیاه فلزی و لوله حاوی آب یا روغن برای انتقال حرارت به مخزن آب گرم تشکیل شده اند. برای تولید بخار آب لازم است که داخل کلکتور خلا بوده و از دو یا چند کلکتور سری (از یکی به دیگری) برای ایجاد دمای بالاتر استفاده کرد, که حتی برای تولید برق نیز میتواند مورد استفاده قرار گیرد. مواد اولیه, انرژی (گاز برای تولید شیشه از ماسه) و تکنولژی لازم برای تولید آن بدون احتیاج به ارز در ایران وجود دارد.

-

ایران علاوه بر اینکه میتواند انرژی خود را در آینده نچندان دور از انرژی خورشیدی بدست بیاورد, بلکه با تحقیقات و سرمایه گذاری در تولید هیدروژن مایع در آینده, این سوخت را در مقیاس وسیع تولید و صادر کند, هماگونه که کشور ایسلند بوسیله استفاده از انرژی گرمایی داخل زمین با جدیت بدنبال آنست.

-

پژوهش در مورد دستگاههای تولید و تبدیل هیدروژن مایع به برق و ساخت صنعتی آنها باید هدف باشد و نه تکنولژی هسته ای کنونی که دیگر آینده ای ندارد. دستگاههای تولید آب شیرین بوسیله انرژی گاز یا انرژی خورشیدی میتواند موارد پژوهشی درستی برای ایران باشند.

-

انرژی برق را در آینده میتوان از انرژی خورشیدی در مکان مورد مصرف تولید کرد و از هزینه انتقال و در نتیجه اتلاف انرژی بسیار کاست. احتمالا در آینده در پشت بام هر خانه ای سلولهای خورشیدی نصب شده اند (برای یک خانواده 4 نفری حداکثر 36 متر مربع, یعنی 6 در6 متر کافی است). قسمتی از برق تولیدی در روز, در خانه مصرف میشود و مازاد آن توسط دستگاههایی که برای هر محله شهری, روستا و غیره در مکانی نزدیک قرار دارند, تبدیل به هیدروژن مایع میشود و در هنگام شب و یا در مواقع ابری از آن برای تولید برق استفاده میگردد.

-

در آینده بوسیله شناورهای بزرگ مجهز به سلول خورشیدی در اقیانوسها هم میتوان هیدروژن مایع برای وسایل نقلیه تولید کرد.


-

تامین انرژی دنیا از انرژی خورشیدی [D]

-

هیدروژن مایع [D]

-

چگونگی تولید برق از هیدروژن [E]

-

چگونگی تولید برق از هیدروژن [D]

-

انرژی خورشیدی [E]

-

نیروگاههای انرژی خورشدی [D]

-

سلولهای خورشیدی از پلاستیک [D]


انرژی باد, انرژی گرمایی داخل زمین و فوزیون هسته ای

-

پیش بینی می شود که تا سال 2020 تولید انرژی از باد بیشتر از تولید انرژی هسته‌ای بشود.

-

کشورهای آلمان, دانمارک, انگلیس و اسپانیا با سرمایه گذاری و تلاش زیاد در حال ساخت و نصب نیروگاههای بادی, در خشکی و در دریا می باشند. در مساحتی معادل 200 در 200 کیلومتر مربع و در هر کیلو متر مربع 2 توربین 5 مگاواتی می توان انرژی برق 15 کشور متحد اروپایی را تامین کرد.

-

انرژی حاصل از باد در نقاط مناسب مانند کنار دریا, هم قیمت گاز تمام می شود, آلودگی ندارد, ارزانتر از انرژی هسته‌ای است, هزینه ساخت کمتری نسبت به نیروگاههای هسته‌ای دارد, بسرعت در چند هفته ساخته می شود و با توجه به اینکه توربین های بزرگتری در آینده ساخته می شوند, برق حاصل ارزانتر از امروز نیز خواهد شد.

-

دمای مرکز کره زمین چندین هزار درجه است. هر یکصد متر که پایین تر برویم 3 درجه دما بیشتر میشود, بصورتی که دما در عمق 3000 متری بیش از یکصد درجه میشود. با استفاده از این انرژی عظیم میتوان در آینده قسمتی و یا تمام انرژی مصرفی دنیا را تامین کرد. هزینه حفر چاه در حال حاضر زیاد است و انرژی حاصل گرانتر از گاز میباشد. در عمق های کمتر (زیر یکصد متر) برای گرم کردن خانه ها در زمستان و خنک کردن در تابستان استفاده میشود, چرا که دمای داخل زمین در طول سال تقریبا ثابت است.

-

در فوزیون هسته ای اتم های هیدروژن تحت دمای بسیار بالا با هم ترکیب شده و اتم هلیوم را میسازند, همان واکنشی که در خورشید صورت میگیرد. در این کار انرژی بسیار زیادی آزاد میشود. مزایای این روش اینست که مواد رادیو اکتیو ایجاد نمیشوند, خطر انفجار ندارد و سوخت آن برای هزاران سال موجود است. کشورهای صنعتی در پروژه ای در فرانسه با 10 میلیاردها یورو سرمایه گذاری مشترک در حال پژوهش هستند. البته مشکلات زیادی وجود دارد که باید حل شوند و برخی احتمال میدهند تا سال 2050 از این انرژی بتوان استفاده کرد. اما عده ای از متخصصین نیز بر این باورند که مشکلات قابل حل نیستند. این تکنولژی هیچ وجه مشترکی با نیروگاههای هسته ای کنونی ندارد و سوختش نوعی آب سنگین میباشد.


-

استفاده از انرژی باد در دنیا [E, PDF]

-

استفاده از انرژی باد در اروپا [E]

-

انرژی گرمایی زمین [E]

-

انرژی گرمایی زمین [D]

-

فوزیون هسته ای [E]

-

فوزیون هسته ای [D]


چگونه جمهوری اسلامی به اطلاعات و تاسیسات غنی سازی دست یافت

-

عبدل قدیر خان دانشمند پاکستانی چندی قبل اعتراف کرد که اطلاعات لازم برای غنی سازی, دستگاههای لازم و تعدادی سانتریفوژ به ایران داده است. قدیر خان اکنون بدون مجازات در خانه خود در پاکستان بسر میبرد. سوال اینجاست که آیا این کار بدون آگاهی دولت پاکستان و آمریکا میتوانست انجام یابد؟ آیا این عقلانی است که شخصی میهن پرست که پدر اتم یک کشور نیز نامیده میشود, به این راحتی اسرار کشور خود را به کشور همسایه داده تا آنان نیز به سلاح هسته ای دست یابند و شاید روزی کشورش را با همین سلاح تهدید کنند؟

-

آیا میتوان مخفیانه سانتریفوژها را بدون آگاهی نیروهای امنیتی پاکستانی و آمریکایی از پاکستان خارج کرد؟ مگر اینکه دستور خود این کشورها بوده باشد. گفته میشود قدیر خان از سال 1970 تحت نظر سازمانهای امنیتی غربی بوده است و خارج از تصور هم نیست اگر همکاری بین آنها صورت گرفته باشد.

-

این اطلاعات, دستگاهها و قطعاتی از سانتریفوژها به کره شمالی و لیبی نیز داده شده بود اما قذافی رهبر لیبی چندی قبل کناره گیری کشور خود را از بکار گیری این اطلاعات و ساخت نیروگاه و احتمالا سلاح هسته ای اعلام کرد.


-

چگونگی دستیابی پاکستان به سلاح هسته ای و کمکهای آن به ایران [D]


خطرات انرژی هسته ای

-

مواد باقیمانده سوخت و تاسیسات هسته ای بشدت رادیواکتیو بوده و تشعشعات بسیار مضر آنها هزاران سال دوام دارد و باید در این مدت تحت مراقبت شدید قرار گیرند.

-

تا کنون هزاران نفر بعلت حادثه چرنوبیل در اوکراین جان خود را از دست داده و ده ها هزار بیمار شده اند. در آنزمان با کمک بیش از دویست هزار سرباز از جان گذشته موفق به پوشاندن موقتی نیروگاه شدند. از سلامتی این سربازان, که تحت تشعشع بسیار زیادی قرار گرفتند اطلاع درستی در دست نیست. در قسمتهای وسیعی در اوکراین و روسیه سفید میزان رادیواکتیو سبزیجات و میوه ها مورد آزمایش قرار میگیرد تا اگر میزان آن کمتر از حد مجاز بود مورد مصرف قرار گیرند, چرا که زمینها آلوده به مواد رادیواکتیو شده اند. تا دهها سال دیگر نیز باید این کار انجام گردد.

-

اگر مواد رادیواکتیو به آبهای زیرزمینی دست یابند, دهها سال آب منطقه بزرگی را آلوده میکنند.

-

در اثر زلزله, احتمال از کنترل خارج شدن نیروگاه هسته ای بسیار فزونی یافته و سبب انفجار آن خواهد شد و یا میتواند موجب نشت مواد رادیواکتیو سوخته شده و بسیار خطرناک از مخازن نگه داری آن بشود.

-

امکان حمله تروریست ها به نیروگاه هسته ای بوسیله ربودن هواپیمای مسافربری وجود دارد. همچنین امکان تصرف نیروگاه هسته ای و یا دزدی مواد رادیواکتیو توسط تروریست ها نیز ممکن است. این افراد همچنین میتوانند با اسلحه های ساده ای همانند "آر پی جی" محموله حاوی سوخت سوخته شده را منهدم و فاجعه بزرگی ببار آورند.

-

در صورت وقوع جنگ, نیروگاههای هسته ای خطر بزرگی برای امنیت کشور بوده و نباید از آنها استفاده کرد.

-

در اثر اشتباه در هنگام آزمایشات با مواد رادیواکتیو نیز امکان خطا و ایجاد فاجعه وجود دارد.

-

در صورت حادثه هسته ای, قسمت بزرگی حداق به شعاع 20 کیلومتر باید برای دهها سال مسدود شود و هزینه اقتصادی ناشی از آن صدها میلیارد دلار خواهد بود.

-

پس از یک واقعه هسته ای منطقه وسیعی از کشور زیر پوشش مواد رادیواکتیو توسط باد و یا باران قرار گرفته و دهها سال موجب بیماریهایی همچون سرطان و یا نارسایی نوزادن میگردد. در اینصورت افراد بسیاری مخصوصا سرمایه دارها و کسانی که امکان آنرا دارند کشور را برای همیشه و یا مدتی طولانی ترک کرده و عملا کشور به فقر افراد متخصص و سرمایه کشیده خواهد شد که دیگر امکان ترمیم آن وجود نخواهد داشت.

-

در ایران گروههای تروریستی از القائده تا گروههای فلسطینی حضور دارند. اگر روزی حکومت در ایران از داخل و یا توسط نیروی خارجی تغییر کند, در آن هنگام در محیط هرج و مرج امکان دستیابی این گروهها به تاسیسات, مواد هسته ای و یا سلاح هسته ای, بسیار افزایش خواهد یافت. این گروهها ارزشی برای مردم ایران قائل نیستند و امکان استفاده از این اسلحه علیه ایران هم وجود دارد. گروه تروریستی القائده مکان مشخصی ندارد و در نتیجه هیچ ترسی از مقابله به مثل ندارد.

-

افراد تندرو مذهبی شاید از سلاح هسته ای و یا مواد رادیواکتیو در کشوری همچون اسراییل استفاده کرده و باعث تلافی آنها و نابودی ایران شوند.

-

در صورت دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هسته ای, احتمال تحریم وسیع اقتصادی ایران همچون کره شمالی بسیار فزونی می یابد. نتیجه آن فقر شدید مردم خواهد بود.


چرا جمهوری اسلامی بدنبال صنعت هسته ای است؟

-

بنابر دلایل نوشته شده, هیچگونه دلایل اقتصادی و علمی برای انرژی و صنعت هسته ای مخصوصا برای ایران وجود ندارد و این را جمهوری اسلامی بخوبی میداند. یکی از دلایل تلاش برای کسب این صنعت میتواند دسترسی به سلاح هسته ای باشد. در اینصورت خطر حمله احتمالی آمریکا به ایران بسیار تقلیل می یابد. اما این اقدام خود خطر حمله را قبل از دستیابی بیشتر افزایش میدهد.

-

با تولید سلاح هسته ای و دادن احتمالی آن به گروههای تروریستی فلسطینی, شرایط مناسبی برای اعمال تروریستی و حمله به اسراییل پیدا خواهند شد. هر چند که در این راه آسیب یا نابودی ایران نیز ممکن میشود.

-

با دستیابی به سلاح هسته ای و کسب قدرت در منطقه, امکان برانگیختن مردم مذهبی کشورهای همسایه و عرب برای ایجاد حکومت های مذهبی همانند ایران بیشتر شده و در نتیجه جمهوری اسلامی از تنهایی کنونی بیرون می آید.

-

با شعار نادرست "انرژی هسته ای راه رسیدن به پیشرفت تکنولژیکی و علمی است" و در نتیجه استفاده از غرور ملی مردم, حتی مخالفان رژیم, گذر از مشکلات داخلی سادهتر میشوند.


جمع بندی

-

انرژی هسته ای در ایران در هیچ صورتی اقتصادی نیست و نتایج پژوهش در زمینه صنعت هسته ای بسیار محدود و کم ارزش بوده و آنرا میتوان با پرداخت ارز اندکی بدست آورد.

-

ارز حاصل از صادرات نفت و گاز محدود بوده و عقلانی نیست برای تولید برق آنرا هدر داده و کشور را نیز از نظر سیاسی و تکنولژیکی وابسته به کشورهای خارجی کرد.

-

کشورهای اروپایی همچون اتریش, ایتالیا, ایرلند, دانمارک, یونان, لتلند, ایستلند, لوکزنبورگ, نروژ, لهستان و پرتقال از انرژی هسته‌ای استفاده نمی برند. کشورهای همچون سوئد, سویس, بلژیک, فنلاند, رومانی, مکزیک, بلغارستان, مجارستان, لیتوانی و اسلواکی که نیروگاه هسته ای دارند, تاسیسات غنی سازی ندارند. این خود نشان میدهد که تکنولژی هسته ای از لحاظ صنعتی و علمی پایه و الزامی نیست.

-

با مدرنیزه کردن نیروگاههای برق موجود بدون احتیاج به گاز بیشتر, میتوان معادل 20 نیروگاه هسته ای, برق بیشتر تولید کرد. هزینه این کار کمتر از 20% هزینه ساخت نیروگاههای هسته ای خواهد بود.

-

پژوهش و یا تولید ایزوتوپهای رادیواکتیو در نیروگاه پژوهشی صورت میگیرد که ایران نیز بیش از کافی و از 50 سال قبل در اختیار دارد. در نیروگاه هسته ای فقط برق تولید میشود.

-

ذخایر اورانیوم ایران بسیار ناچیز میباشند و ذخایر موجود در دنیا زودتر از نفت و گاز تمام میشوند.

-

ایران در مجموع سومین ذخایر نفت و گاز را در دنیا داشته و حداقل تا 150 سال دیگر (اگر تمام انرژی خود را از گاز تامین کند, بزودی کشوری صنعتی مانند انگلیس شود و صادر نیز بکند) گاز خواهد داشت, زمانی که تقریبا هیچ کشور دیگری نفت و گاز ندارد.

-

سرمایه گذاری در صنایع مادر همچون صنایع تولید فلزات, مواد شیمیایی و پتروشمی, کشاورزی و صنعت توریست باید در اولویت باشند. پژوهش در استفاده از انرژی خورشیدی و سرمایه گذاری در زمینه الکترونیک و برنامه نویسی کامپیوتر میتوانند هدف باشند. انرژی خورشیدی انرژی آینده است, فقط یکهزارم سطح کره زمین برای تامین انرژی مورد نیاز کافی بوده و تولید انبوه و ارزان سلولهای خورشیدی براحتی در آینده نچندان دور ممکن خواهد شد.

-

با دوستی, کمک و دوری از سلاحهای کشتار جمعی میتوان آینده بهتری در کنار همسایه گان خود داشت. الگوی اعتماد, آزادی و پیشرفت, راه درست دوستی بین حکومتها و مردم آنهاست.

-

با دشنمی و تحریک کشورهای قدرتمند جهانی مشکلات فقط بیشتر و بزرگتر میشوند. در کشوری که مردم آزاد و آگاه هستند, هیچ گروه داخلی و یا کشور خارجی نمیتواند در هنگام بحرانی سو استفاده کند.

-

با دستیابی به سلاح هسته ای, کشورهای ترکیه, مصر و عربستان سعودی نیز بدنبال آن خواهند رفت و کشورهای کوچکتر منطقه از قدرتهای بزرگ کمک خواهند گرفت. این موجب تشنج در منطقه شده و احتمال جنگ را با اسراییل و کشورهای غربی فراهم می آورد. در اینصورت واضح است که مردم چه کشورهایی صدمه خواهند دید و در نهایت بسود چه کسانی تمام میشود.


نظر کارشناسان

متن بالا یک پژوهش جدی و با ارزش است که اطلاعات بسیار مفیدی را با دقت جمع آوری کرده است. به همان گونه که نویسنده توضیح می دهد، دقت در این داده های گرد آوری شده نشان می دهد که از نقطه نظر صنعتی انرژی هسته ای عاقلانه ترین پاسخ به نیازهای انرژی ایران نیست.

کامران بهنیا پژوهشگر مرکز پژوهش های ملی فرانس


نشر و تکثیر تمامی و یا قسمتی از مطالب نوشته شده در این سایت آزاد است.